Anonim Şirketlerde Yönetim Kurulu Ve Yönetim Kurulunun Devredilemez Yetkileri

Posted by
|

A) Yönetim Kurulu

Anonim şirketlerde zorunlu organlardan bir tanesi “Yönetim Kurulu”dur. Yönetim Kurulu Türk Ticaret Kanunu’nun 359 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. Yönetim Kurulu üyeleri esas sözleşme ile atanabileceği gibi daha sonradan Genel Kurul tarafından da atanabilir.  Atanacak kişi gerçek kişi olabileceği gibi bir tüzel kişi de olabilir.

Yönetim Kurulu kanundaki istisnalar dışında şirketin genel yetkili organdır. Şirketi yönetir ve temsil eder. Kanundaki istisnalara örnek olarak Genel Kurulun devredilemez yetkilerinin düzenlendiği TTK m. 408 gösterilebilir. Bunun dışında bazı konularda yönetim kurulunun yetkisi esas sözleşmede belirlendiği sürece, bir iç yönerge ile birkaç yönetim kurulu üyesine veya bir üçüncü kişiye de devredilebilir. (TTK m.367)

Genel kurulundaki gibi yönetim kurulunun da devredilemez yetkileri mevcuttur. Türk Ticaret Kanunu’nun 375.maddesi Yönetim Kurulunun devredilemez yetkilerini düzenlemektedir.

B) Yönetim Kurulunun Devredilemez Yetkileri

                TTK m. 375 yönetim kurulunun devredilemez yetkilerini yedi başlık olarak düzenlemiştir. Bunlardan ilki “şirketin üst düzeyde yönetimi ve bunlarla ilgili talimatların verilmesi”dir. Şirketi ilgilendiren üst düzey yönetimle ilgili konular yönetim kurulunun yetkisindedir. Gerekli talimatları yönetim kurulu vermelidir. Üst düzey yönetim denilince anlaşılması gereken şirketin yapacağı yatırımlar, finansman vb. konulardır. Bu konularda genel kurulun devredilemez yetkilerine de dikkat edilerek yönetim kurulunun devredilemez yetkisi düzenlenmiştir.

Kanun ikinci olarak “Şirket yönetim teşkilatının belirlenmesi” konusunda yetkilerin devredilemeyeceğini düzenlemiştir. Anonim şirketlerde zorunlu organların dışında organlar da mevcut olabilir. Şirkette çalışanların görev tanımları, şirketteki pozisyonları, alt-üst ilişkisi, departman ayrımı vb. düzenlemeleri yine yönetim kurulu yapmalıdır. Yönetim kurulunun bu yetkisi de devredilemeyen yetkilerdendir.

Üçüncü başlık ise “Muhasebe, finans denetimi ve şirketin yönetiminin gerektirdiği ölçüde, finansal planlama için gerekli düzenin kurulması”dır. Anonim şirketlerin amacı ekonomik yöndedir. Bu kapsamda şirket için en önemli konulardan biri de finansal denetim ve planlamadır. Örneğin şirketin tutması gereken çeşitli muhasebe defterleri mevcuttur. Bu defterler elektronik ortamda veya yazılı olarak tutulabilir. Bu defterlerin hangi ortamda tutulacağını belirlemek bu başlık altında yönetim kurulunun devredilemez yetkilerinden sayılabilir. Denetim açısından ise kanunun zorunlu tuttuğu denetim dışında, şirketin büyüklüğü ne olursa olsun şirketin iç denetimini gerçekleştirecek bir bölümün bulunması da önemlidir. Bu, şirket pay sahiplerinin ve yönetim kurulu üyelerinin yapılan işlemler hakkında bilgi edinmesi, yönetim planlarının daha doğru ve şirket bütçesine uygun yapılması açısından oldukça önem taşımaktadır. Bu iç denetim yapacak bölümün oluşturulması da yönetim kurulunun devredilemez yetkileri kapsamındadır.

Dördüncü başlık “Müdürlerin ve aynı işleve sahip kişiler ile imza yetkisini haiz bulunanların atanmaları ve görevden alınmaları”dır. Bu kişiler şirketi temsile yetkiler kişilerdir. Şirket için işlem yapma ehliyetine de sahip olacaklardır. Bu sebeple bu kişilerin güvenilir kişiler olması, şirket yönetimiyle yetkili olan organ tarafından atanmaları hem organizasyonun sağlanması hem de şirket için yapılan işlemlerin güvenilen, nitelikleri ve özellikleri bilinen kişilerce yapılması adına önem taşınmaktadır. Bu sebeplerle kanun bu kişilerin atanmaları ve görevden alınmalarını da yönetim kurulunun devredilemez yetkileri arasında düzenlemiştir.

Beşinci başlık ise “Yönetimle görevli kişilerin, özellikle kanunlara, esas sözleşmeye, iç yönergelere ve yönetim kurulunun yazılı talimatlarına uygun hareket edip etmediklerinin üst gözetimi”dir. Bu bağlamda yönetimle görevli kişiler kanunlara, şirket esas sözleşmelerine, iç yönergelere hakim olması beklense de yönetim kurulunca da işlemlerin akışının kontrolüyle sınırlı olarak bir üst gözetim yapılması beklenmektedir. Bu da yönetim kurulunun devredilemez yetkileri arasındadır.

Altıncı başlık olarak kanun “Pay, yönetim kurulu karar ve genel kurul toplantı ve müzakere defterlerinin tutulması, yıllık faaliyet raporunun ve kurumsal yönetim açıklamasının düzenlenmesi ve genel kurula sunulması, genel kurul toplantılarının hazırlanması ve genel kurul kararlarının yürütülmesi”ni almıştır. Bu başlık şirketin yönetimi ile yetkili olan yönetim kurulunun aldığı kararları, yaptığı tartışmaları, yaptığı faaliyetlerin raporunu düzenlemesi ve şirket pay sahiplerinden oluşan genel kurula sunması ile ilgilidir. Şirket faaliyetleri ve durumu ile ilgili bilgi edinmek pay sahiplerinin en temel haklarından biridir. Yönetim kurulu da bu bilgileri vermek ile mükelleftir. Yönetim kurulu bu bilgileri tutup genel kurula sunması da tabii olarak yönetim kurulunun devredilemez yetkileri arasında bulunmaktadır.

Kanunda düzenlenen son başlık ise “ Borca batıklık durumunun varlığında mahkemeye bildirimde bulunulması”dır. Borca batıklık durumunda şirketin yapması gerekenlere TTK m.376/3’te yer verilmiştir. Yönetim kurulu borca batıklık şüphesi var bir ara bilanço çıkarır ve denetçiye verir. Denetçi bu bilançoyu inceler ve önerilerini rapor halinde yönetim kuruluna sunar. Yapılan incelemeler sonucunda şirket aktifleri, şirket alacaklılarının alacaklarını karşılamıyorsa yönetim kurulunun bunu şirket merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesine bildirmesi gerekir. Bu bildirimin yapılması da yönetim kurulunun devredilemez yetkileri arasında düzenlenmektedir.

%d blogcu bunu beğendi: